sv

Optogenetik Nedir? Nasıl Ortaya Çıktı

76 Okunma — 19 Ekim 2021 07:22
1 9 Optogenetik Nedir? Nasıl Ortaya Çıktı

Optogenetik, ışık sayesinde ve genetik yardımla beyin hücrelerini araştıran yeni gelişmekte olan bir bilim dalıdır. Genleriyle oynanmış hücrelerin ışık ile davranışlarının kontrol edilmesini içerir.

Optogeneteğin Amacı Nedir?

Bu bilim dalının amacı beynimize ışık yardımıyla isteğimiz doğrultusunda uyaran verir. İnsan vücudunun sınırlarını zorlayan şeylerden (uzun süre uykusuz kalmak, çok açken açlık hissetmemek, onlarca kilogramdaki ağırlıkları zorlanmadan kaldırmak vs) tutun, sıradan fiziksel işlevlere kadar işlevi vardır.

Optogenetiğin Keşfi Nasıl Olmuştur?

İlk olarak bu düşüncenin, bu tezin nasıl ortaya çıktığına bakmak gerekir. Canlıların en temel yapıtaşı hücredir, bizler milyarlarca hücrenin birleşimi ile meydana geldik.  Tek hücreli canlıların yani alglerin( su yosununun) yaşamını sürdürebilmesi için bilim insanlarının incelemesi doğrultusunda, algler ışığın olduğu bölgeye harekette bulunurlar. Işığa karşı duyarlılığı ve eylemleri vardır. İnsanlarda olduğu gibi tek hücreli canlının da etrafını saran seçici geçirgen bir zar vardır. Bu seçici geçirgen zar ışığın verdiği uyaranlar sayesinde alge hareket sağlar.

Bunu gören bilim insanları acaba ışık ile insanın beynini kontrol edebilir miyiz sorusunu sormuştur. İnsan beynini saran zar beyni tüm dış etkenlerden koruyacak şekilde tasarlanmıştır, beyine ihtiyacı olanın dışında bir madde geçirmemektedir.

Durum böyleyken çıkmaz bir sokağa geçmiş gibi görünüyoruz ama durum tam olarak öyle değil. Ufak bir hile mi dersiniz yardım çağrısı mı dersiniz bilinmez ama halkın genelde kötü olarak algıladığı, önyargı ile yaklaştığı virüslere başvurur, bilim insanları.  Virüslerin iyisi de vardır, kötüsü de. Bazıları kanser gibi tehlikeler, bazıları da canlıların metabolizmasına zarar veren diğer virüslerle savaşırlar. Hatta kullandığımız ilaçlar, vurulduğumuz aşılarda bile bulunurlar.

Virüsler; geçtiği canlının içinde hayat bulurlar, canlı veya cansız oldukları halen tartışılır. Canlıların dnasını kopyalayabilme özellikleri vardır, o yüzden kanser gibi tehlikeli hastalıkların önüne kolay kolay geçilemez. Başvurulan virüsleri alglerin içine enjekte eden bilim insanları alglerin hücre zarı dnasını kopyalayan virüsleri alıp deney canlılarının üzerinde denemeler yapmıştır.

Fareleri örnek alalım; farenin beyin zarına enjekte edilen virüs zarın geçirgenliği özelliğine kendi dnasını aktarıp besin ve ışığa duyarlı hale getirmiştir. Fare beyninin içine nanoteknoloji özelliği ile ışık saçan maddeler yerleştirilmiştir, tabi gözle gözlenebilecek uyaranların olacağı şekildedir. Gözlenebilecek uyaranlar; beyine uyku uyaranının olduğu kısma ışık etkisi ile uyarı verildiğinde farenin uyuduğu gözlemlenmiştir. İki gün aç olan farenin önüne yemek konulduğunda hızlıca atılım sergileyen farenin, yemeğine başladığı andan kısa bir süre sonra hipotalamus bölgesinde açlık merkezini yöneten bölgeye ışık verildiği zaman fare yemeği bırakmıştır. Beyin ona tok olduğunu söylüyordur çünkü. Bunun aksi de Tok olan bir farenin, iştah yemek yemelerini de sağlamışlardır.

İnsanlar üzerinde de görme sorunu ( gece körlüğü) olan insanda denenmiş ve başarıya ulaşmıştır. 40 yıllık görme sorunu yaşayan bir insanın 58 yaşında özel gözlükler ve optogenetik tedavisi yardımıyla görme sorunu ortadan kalkmıştır. Bu teknoloji ile itaat üzerine askerler( kobaylar ) yetiştirilebilir ve bu insanlara, normal insanın midesini kaldıramayacak şeyleri gram zorlanmadan yaptırılabilirler. Optogenetik uygulanmış canlılara özel canlılar denilebilir.  Özel hayvanlar, özel insanlar, kısacası özel canlılar ismi verilir.

Bu canlılara isteğin doğrultusunda her şeyi yaptırabileceğini düşündünüz zaman, bu ilginç bir durumdur.  Çok büyük bir güç olduğu için, kötü kullanılırsa vahşet, katliam, kaos ortamı gibi, bir sürü şey ortaya atabilir. İyi kullanılırsa depresyonda olan insanlara yardımcı olunabilir( ne kadar iyi olduğu tartışılır. Optogenetik, görme engeli olan insanlarımızın tedavisinde kullanılabilir, kanser hastalarında kullanılabilir.

etiketlerETİKETLER
Üzgünüm, bu içerik için hiç etiket bulunmuyor.
okuyucu yorumlarıOKUYUCU YORUMLARI

Sıradaki içerik:

Optogenetik Nedir? Nasıl Ortaya Çıktı

Ads Blocker Image Powered by Code Help Pro

Ads Blocker Detected!!!

We have detected that you are using extensions to block ads. Please support us by disabling these ads blocker.

Powered By
Best Wordpress Adblock Detecting Plugin | CHP Adblock